Praca na wysokości i scenariusze ratownicze

Praca na wysokości i scenariusze ratownicze tworzą podstawę skutecznych procedur ewakuacyjnych. Dobrze opracowana procedura zwiększa bezpieczeństwo i ułatwia szybkie działanie w sytuacji zagrożenia. Aby ją stworzyć, musimy przeanalizować potencjalne zagrożenia i przewidzieć możliwe reakcje w razie wypadku. Nie da się opracować skutecznego planu bez odpowiedzi na kilka podstawowych pytań. Co może się wydarzyć? Jak zareagujemy w razie wypadku? Jakiego sprzętu użyjemy? Te pytania pomagają stworzyć przemyślaną i praktyczną procedurę ewakuacji z wysokości.

W rzeczywistości powinniśmy skupić się na kilku głównych scenariuszach. Nikt nie wymaga od nas projektowania złożonych systemów transportu poszkodowanych. Takie działania należą do wyspecjalizowanych zespołów ratownictwa wysokościowego. W większości sytuacji wystarczy dobrze przemyślana, prosta procedura i przeszkolony zespół.

Autoratownictwo

Autoratownictwo oznacza samodzielne opuszczenie się na ziemię – oczywiście jeśli stan zdrowia pracownika na to pozwala. Ewakuację można wykonać samodzielnie i szybko, taka sytuacja może wynikać np. z lekkiego urazu lub awarii sprzętu – podnośnika, windy czy układnicy.

Opuszczanie poszkodowanego

Czasem poszkodowany nie jest w stanie sam zejść na ziemię – np. z powodu kontuzji. W takiej sytuacji inny pracownik – ratownik – przeprowadza ewakuację, kontrolując każdy etap zjazdu. Niekiedy konieczne jest, aby ratownik zjechał razem z poszkodowanym. Dzieje się tak, gdy na trasie ewakuacji znajdują się przeszkody lub konstrukcje.

Uwalnianie i opuszczanie poszkodowanego

Trzeci scenariusz dotyczy pracownika, który spadł z wysokości, a system asekuracyjny zatrzymał upadek. W takim przypadku musimy uwolnić poszkodowanego i bezpiecznie opuścić go na ziemię.

Jeśli mamy urządzenie ewakuacyjne z funkcją podnoszenia – zadanie staje się prostsze. Przypinamy urządzenie do poszkodowanego, unosimy go za pomocą mechanizmu wyciągowego, następnie uwalniamy z systemu powstrzymującego upadek i opuszczamy na ziemię.

Jeśli urządzenie nie ma funkcji podnoszenia, mamy dwa rozwiązania. Pierwsze – używamy noża. Najpierw ciężar poszkodowanego przejmuje nasze urządzenie do opuszczania. Następnie przecinamy linę lub lonżę, w której wisi i bezpiecznie go opuszczamy.

Jeśli poszkodowany wisi na punkcie stalowym, zamiast noża używamy nożyc do stali. Niektórzy nie akceptują tej metody – dla nich istnieje alternatywa. Można zastosować system wyciągowy – np. bloczek lub przekładnię, które wymagają niewielkiej siły. System łączymy z urządzeniem ewakuacyjnym, podnosimy poszkodowanego, uwalniamy go i opuszczamy.

Ewakuacja z zagłębień i przestrzeni zamkniętych

Praca w przestrzeniach zamkniętych wymaga dodatkowego planowania. Jednym z kluczowych elementów jest możliwość szybkiego udzielenia pierwszej pomocy.

Ewakuacja w dół jest prostsza, ewakuacja w górę bywa bardzo trudna. W takich przypadkach najlepiej sprawdzają się trójnogi, wyciągarki i urządzenia samohamowne z funkcją podnoszenia. Warto zaplanować ich użycie już na etapie organizacji pracy w zagłębieniu lub w przestrzeni zamkniętej.