Karabinki – co warto o nich wiedzieć? część 1.

Karabinki to z jednej strony bardzo podstawowe elementy wyposażenia każdego pracownika wysokościowego, z drugiej niezwykle istotne. Łatwo się pogubić próbując wybrać te odpowiednie, często opisy karabinków jako produktów sprowadzają się do informacji o ich niezwykłej ergonomii, optymalnym kształcie i dużej wytrzymałości. Takie uproszczenie nie pomaga w zakupach, dlatego zebraliśmy podstawowe informacje o karabinkach, aby wybory były łatwiejsze. Jest tego sporo, więc zrobiliśmy więcej części, kolejne pojawią się wkrótce.

Oznaczenia wytrzymałości karabinków

To nie jest tak, że każdy karabinek ma taką samą wytrzymałość. Najczęściej podawane są trzy rożne wartości wytrzymałości – najbardziej popularny format to 23/10/9 lub 23.10.9 lub też 23-10-9. Każda z tych liczb oznacza inną wytrzymałość, pierwsza to wytrzymałość podłużna mierzona wzdłuż podłużnej osi karabinka. Druga wartość to wytrzymałość mierzona wzdłuż osi poprzecznej. Trzecia to wytrzymałość wzdłuż osi podłużnej, ale karabinka z otwartym zamkiem. Jeśli widzimy trzy wartości to zawsze podawane są one w takiej kolejności. Na rynku zdarzają się karabinki, które mają podaną jedną wartość wytrzymałości i wtedy jest to wytrzymałość w osi podłużnej. Karabinki typu maillon zakręcane kluczem płaskim są testowane w osi podłużnej i poprzecznej, i te dwie wartości są podawane. Nie można ich używać z otwartym zamkiem, dlatego trzeciej wartości po prostu nie ma. Należy pamiętać, że wytrzymałość poprzeczna jest zawsze znacząco mniejsza niż podłużna i dlatego właśnie tak ważne jest, aby karabinki pracowały w odpowiednim położeniu. Na wytrzymałość karabinków warto patrzeć zwłaszcza wtedy, gdy brane pod uwagę są duże przeciążenia i standardowa wytrzymałość to może być za mało.

Wartości wytrzymałości najczęściej naniesione są na korpus karabinka wraz pomocnymi z piktogramami (pionową i poziomą strzałką oraz ikoną otwartego karabinka)

Co to znaczy catch-free?

W zależności od producenta można się natknąć na nazwy takie jak catch free czy key lock (nie wykluczam, że są jeszcze jakieś). We wszystkich tych sformułowaniach chodzi o jeden niuans budowy karabinka – mianowicie o haczyk, a właściwie jego brak. W karabinkach z haczykiem system zamykania opiera się na poprzeczce opierającej się o owy haczyk. Poprzeczka znajduje w ramieniu zamka, a haczyk na końcu korpusu. Dzięki rozwojowi technologii udało się zmienić system zamykania karabinków i nie muszą one mieć już haczyka. W takich karabinkach korpus kończy się zgrubieniem, a w ramieniu wyżłobiony jest otwór, w który ono się wpasowuje. Najczęściej producenci chwaląc się systemem catch free argumentują, że brak haczyka niweluje możliwość zahaczenia karabinkiem o pozostały szpej. Jest to jakiś argument, ale raczej we wspinaczce, gdzie ma się przy uprzęży sporo linek. Ważniejsze wydaje się to, że nowy bezząbkowy system zamykania pozwala na uzyskanie większej wytrzymałości karabinka, co może być bardzo pomocne w pracach na wysokości.

Po lewej stronie znajduje się karabinek z haczykiem, a po prawej wyprodukowany w technologii catch-free (key-lock)

Mały wielki gadżet

Jak pisałam wcześniej położenie karabinka jest bardzo istotne, źle obrócony karabinek ma znacząco mniejszą wytrzymałość, co może prowadzić do niebezpiecznych sytuacji. Z pomocą przychodzi super proste w swej budowie rozwiązywanie. Jest to gumka stabilizująca, która założona na połączenie lonży z karabinkiem utrzymuje go w pożądanej pozycji. Gumki te występują w różnych rozmiarach i w zależności od producenta możemy spotkać się z nazwami takimi jak Anti slip czy String. Często w przypadku lonży w zestawie są już dedykowane gumki. Ciekawą pozycją jest produkt Rock Empire Multi Anti Slip w rozmiarze XXL, który pozwala ochronić dwa połączenia karabinka i taśmy lub karabinka i liny.
Gumka stabilizująca chroniąca połączenie karabinka z taśmą

Z czego mogą być wykonane karabinki?

STAL

Na rynku spotyka się właściwie tylko dwa tworzywa – aluminium i stal. Karabinki stalowe w pracach wysokościowych są bardziej popularne, również ze względu na cenę – są zazwyczaj tańsze od aluminiowych prawie o połowę. Największym minusem stalowych karabinków jest ich waga, która przy większej ilości sprzętu zaczyna mieć duże znaczenie. Dlatego polecamy stalowe karabinki jako te dodatkowe (do stanowisk, systemów wyciągowych), których nie trzeba nosić cały czas przy uprzęży. W zamian za wagę stal daje dłuższy czas użytkowania. Oczywiście najczęściej sprzęt metalowy z założenia nie ma określonego czasu użytkowania, ale stalowe karabinki po prostu trudniej zniszczyć. Wolniej się przecierają, są bardziej odporne na odkształcenia.

ALUMINIUM

Największą zaletą aluminiowych karabinków nie do przecenienia jest ich waga. Kiedy stalowy model Snappy marki CT waży 250 g, jego aluminiowy odpowiednik jedynie 82 g. W zamian za niższą wagę trzeba zapłacić więcej, aluminiowe karabinki są z założenia droższe, warto jednak zainwestować zwłaszcza jak kupujemy karabinki osobiste, które nosimy bezpośrednio na sobie. Jako lżejszy materiał aluminium łatwiej zniszczyć. Czas użytkowania wyznaczony przez producenta jest zazwyczaj BO (bez ograniczeń), ale ślady zużycia na aluminium pojawią się szybciej niż na stali.

Miały być same podstawy, a tekst okazał się całkiem długi. Mam nadzieję, że wpis okaże się pomocny, już niedługo kolejne wpisy o karabinkach. Opiszemy rożne kształty i typy zamków.